Veluwe Randmeer Mediagroep

Op de plek van de opgravingen komen 29 nieuwe huurwoningen van Uwoon. Een archeologisch onderzoek is verplicht voordat er gebouwd wordt. Dit onderzoek leverde dit keer veel nieuwe informatie op over de geschiedenis van Ermelo.

2000 jaar oud

Maarten Wispelwey is als regioarcheoloog nauw betrokken bij het onderzoek. Zijn team ontdekte verkleuringen in het zand. Die wijzen op oude paalsporen. “Dat zijn de plekken waar gaten zijn gegraven voor palen van boerderijen”, legt Wispelwey uit.

Op basis van die verkleuringen vonden de onderzoekers vermoedelijk onderdelen van twee verschillende boerderijen. Daarnaast werd aardewerk gevonden uit de late ijzertijd en de Romeinse tijd. “Ruim 2000 jaar oud.” Dat is even oud als de nederzetting die eerder werd ontdekt bij de Prinses Margrietschool. “Dat is slechts 150 meter verderop.”

Boerenerf ‘aan de wandel’

Door die eerdere vondst werd al verwacht dat ook bij de Suikerbakker sporen zouden opduiken. “Het was geen verrassing”, zegt Wispelwey, “maar het is natuurlijk wel weer erg leuk om te zien dat de nederzetting bij de Margrietschool veel groter was dan wij tot nu toe gedacht hebben.”

Volgens hem heeft dat te maken met het verplaatsen van boerenerven in de loop van de tijd. “Je moet uitgaan van meerdere generaties”, zegt hij. “En dan kan het zijn dat een boerenerf begint te wandelen. In het ene jaar zit de boerderij op deze locatie, die fikt een keertje af of die stort een keertje in en dan ga je 20 meter verderop en bouw je een nieuwe boerderij.”

 “Maar”, zegt hij, “het is goed mogelijk dat er meerdere boerderijen tegelijkertijd daar gestaan hebben. Alleen dat zul je met nadere onderzoeken moeten uitvinden.”

Link met Marskamp

De vondsten kunnen ook belangrijk zijn voor het verhaal van de twee Romeinse marskampen in Ermelo. In die tijd woonde er, zoals de sporen laten zien, ook al inheemse Romeinse bevolking. “Oftewel, de voorlopers van de Ermeloërs”, zegt Wispelwey.

Er zijn ook metalen sporen gevonden. “Dat zou de reden kunnen zijn dat die Romeinse legionairs bij Ermelo zijn gekomen om ijzer te verhandelen of in te kopen. Dat zijn vraagstukken die natuurlijk mooi zijn als je die zou kunnen beantwoorden.”

Gedeelde geschiedenis

Of dat vervolgonderzoek er komt, is nog niet zeker. “Dat is een wens die in ieder geval ik heb.” Dat is ook het advies dat Wispelwey aan de gemeente heeft gegeven. “We hebben inzichtelijk gemaakt dat er waarden aanwezig zijn en die zijn zodanig van belang voor de geschiedenis van Ermelo dat het raadzaam is om die op te graven.”

Volgens hem helpt kennis van het verleden om het heden beter te begrijpen. “Het huidige Ermelo wat we kennen, wat jij kent, dat is een resultaat van de geschiedenis van Ermelo. Inzicht hebben in hoe het huidige Ermelo eruit ziet, dat leert je wat je zou kunnen verwachten en wat je zou kunnen gaan doen.”

“Iedereen wil weten waar hij vandaan komt. De identiteitscrisissen zijn legio. Men wil ergens thuis horen en dan is het verhaal van de geschiedenis houvast. Want jongens, we hebben een gedeelde geschiedenis. Dat maakt cohesie en dat is een van de belangrijke dingen van de archeologie. Dat je kennis hebt van het verleden en daarmee je voordeel doet voor de toekomst.”